“Natuurkundewetten bestaan niet”

Sankar Das Sarma (afb: univ.van Maryland)

Sommige mensen zouden het een woordenstrijd noemen, een strijd over de betekenis van woorden.  Andere mensen zullen zich afvragen wat de zin van zo’n opmerking is. Zolang je met die (niet)wetten dingen kunt voorspellen zijn ze toch gewoon nuttig? De theoretisch natuurkundige Sankar Das Sarma krijgt in the Guardian ruimte om zijn visie uit te leggen en ik houd van mensen die de boel af en toe eens flink opschudden. Lees verder

Waarom gaan ‘we’ naar de maan?

China op de maan

China zit/staar al op de maan (maankarretje Chang’e 4) (afb: Chinese ruimtevaartorganisatie)

Waarom gaan ‘we’ naar de maan, vroeg de Franse krant Le Monde zich in een video af (maar dan natuurlijk in het Frans). Precies die vraag had ik bij het gedoe rond het Artemis-project van de Yankees. Niet alleen de Amerikanen (willen) gaan, maar ook China, Japan, de EU, India en misschien ook Noord-Korea. Die landen, van Noord-Korea ben ik niet zeker, hebben vergaande plannen naar dat onherbergzame ‘bijplaneetje’ van die kleine planeet aarde te vertrekken. Lees verder

Artikelen medegetekend door Nobelprijswinnaar teruggetrokken

Gregg Semenza

Gregg Semenza tijds de uitreiking van de Nobelprijs op 9 december 2019 (afb: WikiMedia Commons)

Verschillende artikelen die medeondertekend zijn door Nobelprijswinnaar Gregg Semenza zijn inmiddels teruggetrokken. In het totaal gaat het om 52 verdachte artikelen, waarbij het vooral beeldmanipulatie betreft. In hoeverre schaadt dat zijn reputatie en wat betekent dat voor de hem toegekende hoogste wetenschappelijke prijs? Vooralsnog heeft de Nobelprijswinnaar nog geen commentaar geleverd. Lees verder

“Stop de titelinflatie aan de universiteiten”

Veel regeringen hebben de afgelopen decennia de hevige wens uitgesproken onze gemeenschappen hoogopgeleid te maken. Daar is dan ook heftig aan gewerkt. Dat is niet gebeurt door meer mensen een hogere opleiding te geven, maar door de namen van de opleidingen te vervangen en aanduidingen als lager te verwijderen en door het verlagen van de normen. Zo werden de hogescholen in Engeland universiteiten genoemd en is er in Nederland geen opleiding meer met de aanduiding ‘lager’.  Peter Main, oud-hoogleraar en schrijver van Assessment in University Physics Education, vindt dat we iets moeten doen aan de titelinflatie aan de universiteiten. Hij heeft het over natuurkunde, maar ik denk dat dat fenomeen speelt bij de hele universitaire opleiding en niet alleen in het Verenigd Koninkrijk. Lees verder

Amerika wil openheid over publiek gefinancierd onderzoek

Meer openheid is een breed streven

Amerika wil dat onderzoek dat gefinancierd is door Amerikaans belastinggeld ook voor iedere Amerikaan vrij toegankelijk is, zo heeft het Witte Huis gister laten weten. Dat zou betekenen dat wetenschappelijke bladen geen geld mogen vragen voor het inzien van artikelen die publiek gefinancierd onderzoek beschrijven. Uiterlijk 2026 moet dat de normale praktijk worden. Lees verder

Foute wetenschappelijke artikelen lijken interessanter dan goede

Ágnes Horvát

Ágnes Horvát (afb: Northwesternuniv.)

Het lijkt er op dat de wetenschap een prima methode heeft om waarheid van verzinsel te scheiden (de falsificatie en de  beoordeling door gelijken) maar dat is niet helemaal waar. Uit onderzoek van Ágnes Horvát en collega’s van de Northwesternuniversiteit blijkt dat teruggetrokken artikelen twee keer zo vaak worden geciteerd door pers en sociale media e.d. dan soortgelijke artikelen met een zelfde ‘status’ in dezelfde bladen gepubliceerd maar die alle kritiek hebben doorstaan. Lees verder

Is informatie de vijfde fase waarin materie kan bestaan?

Positron botst op elektron

Positron botst op antideeltje (elektron) (afb: M.Vopson)

Laat ik om te beginnen zeggen dat ik dit blog Geleerd uitschot heb genoemd. Daarmee wil ik aangeven dat wetenschap een prachtig fenomeen is, maar wetenschappers zich niet onttrekken aan eigenschappen die aan andere mensen kleven. Wat moet je denken van een wetenschapper die probeert vast te stellen of er naast de vaste, vloeibare, gasvormige en plasmafase nog een vijfde fase bestaat: informatie? Lees verder

Veel hersenonderzoek werkt met te weinig proefpersonen

HersensVeel hersenonderzoek wordt gedaan met een (veel) te klein aantal proefpersonen om wetenschappelijk zinvolle resultaten te kunnen opleveren. De meeste experimenten met maar weinig deelnemers kunnen ook niet gereproduceerd worden en berusten vooral op toevalligheden, zo blijkt uit recent onderzoek van de universiteit van de (staat) Washington. Lees verder

Videoconferenties zijn beter voor het milieu en ‘bereikbaarder’

ICLR-congres

Vergelijking deelneming ICLR-congres 2019 in VS gehouden (boven) en videocongres in 2020 in Ethiopië. Duidelijk is dat de deelneming uit Zuid-Amerika, Afrika en Azië duidelijk is gegroeid. (afb: Nature)

Videoconferenties zijn (veel) beter voor het milieu en inclusiever dan ‘fysieke’ bijeenkomsten, stellen onderzoeksters van, onder meer, de universiteit van Texas. Dat laatste wil zeggen dat er meer groepen aan die ‘digitale’ bijeenkomsten deelnamen dan aan die waar mensen zelf acte de présence moesten geven. Lees verder